Een erfenis ontvangen voelt vaak dubbel. Aan de ene kant is er ineens geld. Aan de andere kant is er waarschijnlijk iemand overleden van wie je hield.
Als alle rust is terug gekeerd dan moet je nog bedenken wat je met dat geld gaat doen. Sparen? Beleggen? Je hypotheek aflossen? Een huis kopen? Geld aan je kinderen schenken? Of misschien eindelijk die grote reis maken?
Ik zie dat mensen na het ontvangen van een erfenis vaak snel naar de oplossing willen. Het geld staat op de rekening en voelt alsof het iets moet gaan dóén.
Maar mijn eerste advies zou juist het tegenovergestelde zijn: doe even helemaal niets.
Je hoeft niet binnen twee weken de perfecte financiële beslissing te nemen. Sterker nog, bij een groot bedrag vind ik het veel verstandiger om eerst rust en overzicht te creëren.
Dit zijn de eerste drie stappen die ik zelf zou zetten als ik een erfenis ontvang.
Stap 1: doe niet meteen iets met je erfenis
Als er ineens €50.000, €100.000 of misschien wel een paar ton op je rekening staat, voelt dat onrustig. Zeker als je normaal nooit zulke bedragen op je betaalrekening hebt staan.
Je hoofd begint waarschijnlijk onmiddellijk allerlei mogelijkheden te bedenken. Je kunt de hypotheek aflossen. Eindelijk gaan beleggen. Een nieuwe auto kopen. Geld schenken aan de kinderen. Of misschien dat vakantiehuis kopen waar je al jaren over fantaseert.
Maar je hoeft niet direct te kiezen. Zet het geld eerst veilig weg op een spaarrekening en geef jezelf tijd.
Een erfenis is niet hetzelfde als een bonus die je aan het einde van het jaar krijgt. Er zit vaak emotie aan vast. En juist grote financiële beslissingen wil je wat mij betreft zo rationeel mogelijk nemen.
De kans dat je over drie maanden denkt had ik dat geld maar drie maanden eerder belegd is waarschijnlijk een stuk minder vervelend dan over drie jaar denken waarom heb ik toen zo snel besloten?
Rust is óók een financiële strategie.
Stap 2: breng eerst je totale financiële situatie in kaart
Voordat je bedenkt wat je met je erfenis wilt doen, zou ik eerst kijken naar wat je al hebt.
Hoeveel spaargeld heb je? Heb je schulden? Hoe hoog is je hypotheek en tegen welke rente? Beleg je al? Heb je pensioen opgebouwd? Zit er vermogen in je onderneming of BV? En hoeveel geld wil je beschikbaar houden als buffer?
Want €100.000 betekent voor iedereen iets anders.
Als jij €5.000 spaargeld hebt, een hoge hypotheek en nog nooit hebt belegd, ziet de situatie er totaal anders uit dan wanneer je al €500.000 vermogen hebt en maandelijks structureel belegt.
Daarom geloof ik ook niet in algemene antwoorden als: “Met een erfenis moet je beleggen.”
Misschien, maar eerst wil ik het hele plaatje zien.
Een erfenis is namelijk geen losstaand potje. Vanaf het moment dat jij het ontvangt, wordt het onderdeel van jouw totale vermogen.
Stap 3: maak een plan voordat je gaat investeren
Pas als je weet waar je staat, zou ik gaan nadenken over wat je met het geld wilt doen.
En dan begin ik niet bij pde roducten.
Dus niet: zal ik een ETF kopen? Of: zal ik mijn hypotheek aflossen?
Je begint bij het doel: Wat wil je dat dit geld voor jouw leven doet?
Misschien wil je een deel gebruiken om je maandlasten te verlagen. Misschien wil je vermogen opbouwen voor financiële vrijheid. Misschien wil je eerder stoppen met werken. Misschien wil je iets aan je kinderen geven. En misschien wil je óók een deel gewoon uitgeven.
Dat laatste mag trouwens ook.
Geld hoeft niet altijd maximaal rendement op te leveren. Als je moeder je €100.000 nalaat en jij gebruikt €5.000 om met je gezin die reis te maken waar je altijd van hebt gedroomd, kan dat voor jou een fantastische bestemming voor dat geld zijn.
Het gaat erom dat je bewust kiest.
Moet je een erfenis sparen of beleggen?
Pas nadat je de eerste drie stappen hebt gezet, wordt de vraag interessant waar je het geld daadwerkelijk laat. Geld dat je de komende jaren nodig hebt, zou ik anders behandelen dan geld dat je misschien twintig jaar kunt missen.
Daar zit voor mij een belangrijk onderscheid: Je doel bepaalt wat je met het geld doet.
Geld voor een verbouwing van je huis over twee jaar heeft een andere functie dan geld waarmee je over twintig jaar financieel vrij wilt zijn.
Daarom is “moet ik mijn erfenis beleggen?” eigenlijk niet de eerste vraag.
De eerste vraag is: wanneer heb ik dit geld weer nodig en waarvoor?
In mijn artikel ‘Erfenis ontvangen: sparen, beleggen of je hypotheek aflossen?’ ga ik uitgebreider in op die verschillende mogelijkheden.
Vergeet de belasting niet
Bij een erfenis kan ook erfbelasting een rol spelen. Hoeveel erfbelasting je verschuldigd bent, hangt onder andere af van de waarde van de erfenis en je relatie tot de overledene.
Daarnaast kan het ontvangen van een erfenis gevolgen hebben voor je totale vermogen en de vermogensbelasting die je daarover betaald.
Daarom zou ik bij een grotere erfenis nooit klakkeloos het volledige ontvangen bedrag investeren voordat duidelijk is welke bedragen je eventueel nog nodig hebt voor belasting en andere verplichtingen.
Eerst overzicht, daarna pas gaan investeren.
Een erfenis ontvangen hoeft niet te betekenen dat alles ineens anders moet
Wat ik misschien nog wel het belangrijkste vind: laat een groot bedrag niet automatisch je hele financiële gedrag veranderen.
Als je gisteren prima leefde van je inkomen, hoef je morgen niet ineens een duurdere auto, keuken en drie verre reizen te boeken omdat er €100.000 op je rekening staat.
Een erfenis kan juist een enorme versneller zijn. Niet omdat je er onmiddellijk iets spectaculairs mee moet doen, maar omdat het je bestaande financiële plan jaren vooruit kan helpen.
Misschien brengt het financiële vrijheid ineens vijf jaar dichterbij. Misschien kun je je hypotheek gedeeltelijk aflossen waardoor je vaste lasten dalen. Of misschien kan een deel jarenlang blijven groeien.
Dat vind ik uiteindelijk veel interessanter dan de vraag welk aandeel je morgen moet kopen.
Dus: je hebt een erfenis ontvangen. Wat nu?
Als je een erfenis ontvangt, hoef je niet onmiddellijk nu te beslissen wat je met het geld doet.
Mijn eerste drie stappen zijn simpel:
- Doe eerst niets
- Creëer financieel overzicht
- Maak vervolgens een plan.
Pas daarna ga je bepalen welk deel je wilt sparen, beleggen, aflossen, schenken of uitgeven. Want de beste bestemming voor een erfenis is niet automatisch de belegging met het hoogste verwachte rendement.
Het is de bestemming die past bij jouw vermogen, doelen en leven.
Wil je weten welke fouten ik regelmatig zie wanneer mensen ineens via een erfenis een groot bedrag ontvangen? Vraag dan mijn gratis video met de 10 meest gemaakte fouten bij een erfenis aan.
